‘Haren is eigenwijs en zal dat altijd blijven’

De regen klettert op het Raadhuisplein in Haren, en maakt grote plassen op het zwarte steen. De markt is in volle gang, maar echt druk is het niet. Mensen lopen snel, verstopt in hun jas of gebukt onder hun paraplu, langs de handvol kraampjes. Toch is het gezellig: als ze eenmaal droog onder een luifel staan, praten ze vrolijk over hun dag.

Hoe dorps is een villadorp eigenlijk? Met die vraag begint deze reportage in Haren. Het dorp Haren ligt in het hoge noorden, zo’n vijf kilometer van Groningen verwijderd. De reis is lang, bijna vier uur vanaf station Tilburg, maar dan heb je ook wat. Prachtige huizen met grote tuinen, overal groen, en gezellige, behulpzame mensen. Het is wat dat betreft een echt dorp. Toch is er iets anders.

‘Afstandelijk, maar niet koud’

Albert Woertman woont al 45 jaar in Haren. Hij werkt sinds drie jaar vast op zijn kraam, een viskraam, maar daarvoor werkte hij voor de gemeente in Haren. Onder de luifel van zijn kraam bespreekt hij lachend het dorp. Trots, dat is hij. “Het dorp heeft een gezond dorpsgevoel. Niet te close. We zijn niet zo ‘ons kent ons’.” Dat mensen hier iets meer te besteden hebben, heeft daar volgens hem weinig mee te maken. “Het is het karakter van de mensen. Ze zijn hier iets meer ‘kak’ dan in een stad. Afstandelijker, maar niet koud.”

Kees Dijkstra zit bij de viskraam op een bankje zijn broodje haring te eten, samen met zijn hond. Onder de luifel blijven ze allebei maar net droog. Haren is geen dorp waar iedereen alles van elkaar weet, stelt ook hij. “Je kent de mensen in je straat wel goed, maar verder laat iedereen elkaar redelijk met rust. Wat ze wel doen, is af en toe een hint geven als je tuin er niet goed bijstaat. Daarmee is dan ook alles gezegd.” Wat hem wel opvalt, is dat er steeds meer nieuwe mensen naar het dorp verhuizen. “We hebben dan minder snel contact, omdat je nieuwe mensen er weer bij moet betrekken.” Het feit dat Haren een villadorp is, speelt een kleine rol. “Je merkt dat de VVD de toon voert, en ja, mensen hebben hier nou eenmaal wat meer geld. We zijn misschien niet zo dorps als in dorpen waar iedereen precies weet wat er wanneer gebeurt.”

De Emmalaan in Haren.

Fuseren met Groningen

Als je je blik over het Raadhuisplein laat glijden, zie je een klein, houten kraampje naast brasserie Intermezzo. Hier staat Rob Verment, lid van ‘Handen af van Haren’, een initiatief van inwoners die zich verzetten tegen de fusie met Groningen. Een dreiging die boven het dorp hangt, maar waar je niets van merkt tot je de mensen ernaar vraagt. Verment legt uit: “In de politiek willen ze het besluit maken om Haren te fuseren met Groningen, zonder dat Haren daar toestemming voor heeft gegeven. Ze hebben dit besluit gebaseerd op onjuiste informatie en manipuleren het dorp.”

Volgens Het College van Gedeputeerde Staten is het nodig om Haren bestuurlijk samen te voegen, in een lichte samenvoeging, met Groningen op grond van financiële nood; Haren zou in de financiële problemen zitten. “Eigenlijk heeft Groningen een veel grotere schuld. Daarnaast zou onze bestuurskracht niet groot genoeg zijn, maar we hebben daar nooit steun voor gehad. Dat krijg je anders altijd. Er klopt dus helemaal niets van”, vertelt Verment stellig. Het dorp heeft een referendum achter de rug, waarin de meerderheid tegen de fusie was. “Dit wordt alleen niet meegenomen in de beslissing.”

Karel Jan Alsem is docent aan de universiteit van Groningen en voorzitter van het Dorpsfonds van Haren. Volgens hem is Haren redelijk zelfvoorzienend voor een dorp. “Je hoeft niet naar Groningen om goed te kunnen winkelen. Haren heeft in principe alles. Daarnaast is het erg groen en is er veel ruimte.” Dat zou de reden kunnen zijn dat de meeste mensen niet voor een fusie met Groningen zijn, volgens Alsem. “Mensen zijn bang dat alles verloren gaat. Dat Haren wordt volgebouwd of dat het  karakter verliest.” Persoonlijk is Alsem niet bang dat er veel aan Haren verandert als het bij Groningen hoort. “We werken bij het Dorpsfonds in de marketing al nauw samen met Groningen en dat gaat prima. Bovendien begrijpt de stad zelf ook wel dat een dorp als Haren zoveel mogelijk van haar schoonheid wil behouden. Haren heeft een eigen positie en identiteit. Die zal het dorp echt wel behouden.”

Reageer op dit artikel